Le Smoking 1966: khi tuxedo bước sang tủ đồ nữ
Le Smoking của Yves Saint Laurent năm 1966 đưa tuxedo vào tủ đồ nữ thế nào, giữ lại chi tiết nào của bộ nam, và gợi ý cho cặp đôi mặc tuxedo trong ảnh cưới.
Biên tập: Mon Amie · Đăng ngày · khoảng 4 phút đọc

Nội dung bài
Năm 1966, Yves Saint Laurent giới thiệu một bộ tuxedo dành cho phụ nữ, đặt tên Le Smoking. "Smoking" là cách người Pháp gọi tuxedo, nên cái tên đã nói gần hết ý đồ: không phải một chiếc váy mô phỏng đồ nam, mà là chính bộ lễ phục ấy, cắt lại cho thân hình nữ. Từ đó, tuxedo thôi là chuyện riêng của quý ông.
Bối cảnh: tuxedo nam đã chín đủ để bị "mượn"
Vào giữa thập niên 1960, tuxedo đã định hình trọn vẹn hơn một thế kỷ: áo dinner jacket ve satin, quần viền satin, sơ mi trắng, nơ đen. Chính vì quy tắc rõ như vậy, nó là chất liệu lý tưởng để một nhà mốt thử đảo vai. Trước đó đã có những người phụ nữ mặc đồ nam trên màn ảnh và ngoài đời, trong đó thường được nhắc là Marlene Dietrich, nhưng đó là hành động cá nhân. Le Smoking đưa ý tưởng ấy vào dòng haute couture, tức là vào chính ngôn ngữ của phòng thử đồ.
Saint Laurent khi ấy mở nhà mốt riêng chưa lâu, từ năm 1961. Năm 1967, ông tiếp tục đưa Le Smoking vào dòng may sẵn Rive Gauche, nên phụ nữ ngoài giới thượng lưu cũng mua được.
Những chi tiết giữ nguyên từ tuxedo nam
Điều làm Le Smoking thuyết phục không phải là sự phá cách, mà là lòng trung thành với cấu trúc gốc. Những chi tiết đó vẫn là tiêu chuẩn của bộ nam hôm nay:
- Ve áo bọc satin, tương phản nhẹ với thân áo.
- Quần ống đứng, có thể viền satin chạy dọc ống.
- Sơ mi trắng, thường đi kèm nơ đen hoặc thắt đơn giản ở cổ.
- Đường may sạch, vai dựng gọn, không trang trí thừa.
Phần thay đổi là phom: vai và thân được cắt lại theo dáng nữ, eo ôm vừa người. Nghĩa là sự nữ tính nằm ở độ vừa vặn, không nằm ở hoa văn hay ren.

Phản ứng thời đó: một giai thoại cần đọc có chừng mực
Người ta hay kể rằng Le Smoking từng khiến một số nhà hàng ở New York từ chối phụ nữ mặc quần, và có người khách quý đã cởi quần, giữ áo như một chiếc váy ngắn để vào bàn. Đây là câu chuyện truyền miệng, được kể lại nhiều lần trong sách thời trang; chúng tôi dẫn như giai thoại, không như sự kiện đã kiểm chứng từng chi tiết. Điều chắc chắn hơn là bộ đồ này gây tranh cãi ngay khi ra đời rồi nhanh chóng thành biểu tượng, và Saint Laurent quay lại chủ đề này trong nhiều bộ sưu tập sau đó.
Le Smoking đã đổi cách nhìn về tuxedo thế nào
Trước Le Smoking, tuxedo là phục sức của một giới tính và một lớp xã hội. Sau đó, nó trở thành một "ngôn ngữ cắt may" ai cũng có thể dùng. Điều này kéo theo ba chuyển biến mà thợ may thấy rõ:
- Tuxedo được nhìn như một thiết kế, không chỉ như đồng phục dạ tiệc, nên người ta dám chọn màu và vải ngoài đen.
- Phụ nữ mặc đồ cắt may kiểu nam trên thảm đỏ thành chuyện bình thường, và nhiều nhà mốt khác có bộ riêng của mình.
- Với nam giới, quy tắc black tie được nhìn rộng hơn; ranh giới giữa nghiêm ngặt và sáng tạo được bàn tới, như trong black tie qua các thập niên.
Cách gọi cũng đáng nhớ: ở Pháp, "smoking" chính là tuxedo; các tên gọi khác theo từng nước nằm ở bài tên gọi tuxedo ở các nước.
Gợi ý cho cặp đôi cùng mặc tuxedo trong ảnh cưới
Tinh thần của Le Smoking đang quay lại ảnh cưới: cô dâu và chú rể cùng mặc tuxedo, hoặc cô dâu mặc tuxedo trong buổi chụp riêng. Vài điều chúng tôi hay dặn khi cặp đôi hỏi:
- Cùng màu hoặc cùng gam, khác chi tiết. Chú rể đen ve shawl, cô dâu đen ve nhọn; hoặc cả hai midnight blue.
- Trắng ngà cho cô dâu, đen cho chú rể là cặp tương phản đẹp, hợp ảnh ngoài trời. Anh tham khảo mẫu TUX-015 (trắng ngà, ve khăn) và TUX-004 (đen trọn bộ, ve nhọn) để hình dung đôi.
- Đừng cho hai bộ giống hệt như đồng phục; khác chiều dài áo, khác phụ kiện (nơ cho chú rể, sơ mi mở cổ cho cô dâu) sẽ tự nhiên hơn.
- Ảnh chụp ban đêm hoặc studio lên màu rõ hơn ngoài nắng gắt; nên thử một bộ trước ngày chụp.
Bài chung về trang phục cưới nằm ở trang tuxedo cưới.

Hỏi chuyên viên tại Mon Amie
Nếu hai anh chị muốn cùng mặc tuxedo trong ảnh cưới, hãy mang theo váy hoặc ảnh tham khảo đến showroom, chuyên viên sẽ tư vấn về màu, ve và cách phối để hai bộ cùng một tinh thần. Đặt lịch tại đây.
Đăng ngày 16/11/2026 · 19:00 · Biên tập: Mon Amie





